Overzicht:
- Verwacht: Wereld in Oorlog nr. 29
- Fotospecials op WO2Actueel.nl
- Go2War2.nl Quiz nr. 35 geopend
- Auteurs gezocht voor Go2War2.nl
- Bezienswaardigheid uitgelicht
- Nieuwe artikelen op Go2War2.nl
- Go2War2.nl recenseert biografie NSB'er Henk Feldmeijer
- Verhoor dr. Josef Bühler op Go2War2.nl 


 
Verwacht: Wereld in Oorlog nr. 29 (Redactie Go2War2.nl)
Binnenkort verschijnt nummer 29 van Wereld in Oorlog. STIWOT leverde net als in de meeste vorige nummers een bijdrage aan dit magazine over de 1e en 2e Wereldoorlog. De redactie van WO2Actueel.nl stelde een activiteitenoverzicht samen van de aankomende herdenking van operatie Market Garden. Het is onze bedoeling om voortaan in elke Wereld in Oorlog een actuele rubriek te verzorgen met WO2Actueel.nl als basis.
 
Daarnaast bevat de nieuwste editie van het magazine een artikel van STIWOT-medewerker Jeroen Koppes over de Canadezen in Normandië. Norrey-en-Bessin, 1944. De Sherman-tank van Lieutenant George Gordon van de 2nd Canadian Armoured Brigade rijdt zo hard dat ze uit de bocht vliegt en tegen een huis kantelt. De klap komt zo hard aan dat de rupsbanden stukken uit de muur slaan. In 2011 ontdekt Jeroen Koppes in Norrey-en-Bassin, nog duidelijk zichtbaar in de oude muur, de afdrukken van de rupssporen. Hij weet dat George Gordon in 1944 in grote haast terugtrok op Norrey-en-Bessin voor een Duitse tegenaanval vanuit Le Mesnil-Patry. Dat is de basis voor dit artikel.
 

 
Verder bevat het nieuwe nummer van Wereld in Oorlog o.a. een interview met Antony Beevor over zijn nieuwe overzichtswerk over de Tweede Wereldoorlog en artikelen over de onbekende tanklegende Kurt Knispel en het Tempelhof Project Berlin.
 
Nieuwsgierig geworden maar (nog) geen abonnee?
Zie: www.bladenbox.nl of bel 0900-226 52 63. U schriftelijk aanmelden kan natuurlijk ook: Abonnementenland, Postbus 20, 1910 AA Uitgeest. Losse nummers zijn verkrijgbaar via www.magvilla.nl. De I-Pad versie van Wereld in Oorlog is via www.magzine.nu verkrijgbaar.

 
Fotospecials op WO2Actueel.nl (Redactie WO2Actueel.nl)
Op de website WO2Actueel.nl verschenen in de maand juli de volgende fotospecials die zeker het bekijken waard zijn:
 
 
Wij zijn altijd op zoek naar nieuwe reporters en fotografen om voor STIWOT de landelijke evenementen af te gaan. Interesse? Neem dan contact met ons op!

 
Go2War2.nl Quiz nr. 35 geopend (Redactie Go2War2.nl)
Na vier maanden hebben wij quiz nummer 34 gesloten. De antwoorden staan inmiddels on-line. 10 personen beantwoordden de quiz geheel foutloos. Dhr. Swinnen is door ons uitgeloot als de winnaar. Hij heeft het prijzenpakket intussen mogen ontvangen.

Wij hebben op hetzelfde moment een nieuwe quiz geopend. Test opnieuw uw kennis van de Tweede Wereldoorlog in quiz nummer 35! Er staan weer 25 lastige vragen (en een mooie prijs voor de winnaar) op u te wachten. U kunt deelnemen aan deze quiz tot en met tot en met 1 december 2012. Veel succes!

De winnaar is degene met de meeste antwoorden goed, indien er meerdere personen zijn, dan zal er een winnaar worden geloot. De winnaar ontvangt de onderstaande zes DVD's over de strijd gedurende de Meidagen van 1940, beschikbaar gesteld door Source1 Media:
 



Auteurs gezocht voor Go2War2.nl (Redactie Go2War2)
Erik Hazelhoff Roelfzema, Michael Wittmann, Koningin Wilhelmina, Charles De Gaulle, vernietigingskamp Chelmno, de Hongerwinter, kamp Amersfoort, het bombardement op Dresden, de slagen om El Alamein, de slag om Guadalcanal, de Luger P08 en de conferentie van Jalta. Het zijn zomaar wat onderwerpen die op Go2War2.nl nog onbeschreven zijn.

Ben je net als wij gefascineerd door de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog en wil je je kennis graag delen met een groot publiek? Dan kunnen we je heel goed gebruiken als auteur voor Go2War2.nl, de grootste Nederlandstalige website over de Tweede Wereldoorlog.

Auteurs van historische artikelen schrijven over meestal zelfgekozen onderwerpen over de zeer diverse geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Objectiviteit, een goede bronvermelding en een goed leesbaar en correct taalgebruik zijn enkele belangrijke eisen die wij stellen aan de artikelen. Een beginnende auteur wordt, indien nodig, begeleid door een ervaren auteur.

Om te kunnen beoordelen of iemand geschikt is als auteur verlangen we bij aanmelding een proefartikel. Het onderwerp wordt in overleg bepaald. Wil je meer informatie of meteen aan de slag? Stuur dan een mailtje naar: redactie@go2war2.nl.

 
Bezienswaardigheid uitgelicht (Redactie Oorlogsmusea.nl)
De website Oorlogsmusea.nl bevat duizenden entries. Al deze bezienswaardigheden hebben hun eigen verhaal, het ene verhaal bekender dan het andere. In deze rubriek wordt maandelijks een van deze entries uitgelicht. Deze maand is dat een museum in Zweden.
 

 
Ondanks de Zweedse neutraliteit tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn er in dit land toch verschillende sporen van de oorlog terug te vinden zoals monumenten, oorlogsgraven van verschillende nationaliteiten, bunkers, een tankversperring en musea waarvan het Leger Museum Stockholm een bezoek  zeker waard is.

 
Nieuwe artikelen op Go2War2.nl (Redactie Go2War2.nl)
SU-100
De SU-100 (Samokhodnaya Ustanovka “zelfrijdend affuit” 100) was een Sovjet tankjager die in de periode 1943-1944 ontworpen werd en vanaf 1945 in gebruik was in het Rode Leger. De SU-100 bleek zeer efficiënt te zijn in het uitschakelen van zware vijandelijke tanks, maar kwam te laat aan het front om bepalend te zijn op het slagveld. De SU-100 werd zowel aan het Oostfront als tegen het Japanse leger in augustus 1945 ingezet.
 
 
 
Tweede slag om Königsberg
De tweede slag (of het beleg) van Königsberg was de definitieve slag om de hoofdstad van Oost-Pruisen (het huidige Russische Kaliningrad). Tussen 1 en 6 april 1945 werd de stad voor de tweede keer dat jaar omsingeld door het 3e Wit-Russische Front. Tussen 6 en 9 april 1945 was Königsberg het toneel van zware strijd en harde straatgevechten. Op 10 april was de stad geheel veroverd ten koste van duizenden mensenlevens. De oorlog was voor de inwoners van de eens zo trotse Pruisische hoofdstad echter nog lang niet voorbij.
 
 
 
SU-85
De SU-85 (Samokhodnaya Ustanovka “zelfrijdend affuit” 85) was het antwoord van het Rode Leger op de introductie van de Duitse Tiger en Panther tanks aan het Oostfront in 1943. Deze tankjager werd midden 1943 ontworpen en ging in augustus van dat jaar in productie. De SU-85 bleek een efficiënte tankjager te zijn, maar bracht ook zo zijn mankementen met zich mee. In juli 1944 werd de productie gestopt om ruimte te maken voor betere tanks en gemechaniseerd geschut. Een gemoderniseerde versie, de SU-85M, bleef tot december 1944 in productie.
 
 
 
Nederlandse pantser- en pantserdekschepen
Ter vervanging van de verouderde ramtorenschepen en Atjeh-klasse kruisers werden door de Nederlandse marine pantserschepen en pantserdekschepen ontwikkeld. Deze schepen zouden slechts opgewassen zijn tegen lichte vijandelijke eenheden en steunden meer op de “Balance of Power” van de grote zeemogendheden zoals Groot-Brittannië en Frankrijk. Voor het tonen van de vlag zouden de schepen echter zeer geschikt zijn gezien hun krachtig en robuust silhouet met zware geschutstorens.
 
 
 
Walraven van Hall
Walraven van Hall was een van de grootste Nederlandse verzetsstrijders tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij wist door inventiviteit, spitsvondigheid en hulp van anderen een financiële constructie in het leven te roepen, waarmee hij een grote bijdrage heeft geleverd aan de Nederlandse illegaliteit. Het door hem opgerichte Nationaal Steunfonds (NSF) hield zich tijdens de oorlog bezig met de financiële verzorging van duizenden personen die werden getroffen door de Duitse bezetting, ook ondersteunde het fonds talrijke andere verzetsactiviteiten.
 
 
 
Nederlandse logementsschepen
Toen in mei 1940 voor Nederland de Tweede Wereldoorlog uitbrak lagen er vele logementsschepen afgemeerd in de genoemde plaatsen. In Vlissingen lag het oude pantserdekschip Hr. Ms. Noord Brabant ten behoeve van de matrozenopleiding. Het oude ramtorenschip Hr. Ms. Buffel was aanwezig in Hellevoetsluis voor de Mijnendienst en Hr. Ms. Cornelis Drebbel in Rotterdam ten behoeve van de Onderzeedienst. In Den Helder functioneerden de oude schroefstoomschepen Hr. Ms. Koningin Emma der Nederlanden en Hr. Ms. Van Speyk en het verbouwde ramtorenschip Hr. Ms. Schorpioen als logementsschepen. In Soerabaja vervulde het verbouwde ramtorenschip Hr. Ms. Koning der Nederlanden een dergelijke rol. Verder deden de oude stoomkanonneerboten Hr. Ms. Hadda (zie Nederlandse kanonneerboten) en de ex-Brak als Hr. Ms. Wilhelmina dienst als accommodatieschepen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het aantal logements- en depotschepen sterk uitgebreid door het vorderen van vracht- en passagiersschepen.
 
 
 
Wilt u op de hoogte blijven van de nieuwste artikelen op Go2War2.nl? Volg ons dan via Twitter of Facebook.


Go2War2.nl recenseert biografie NSB’er Henk Feldmeijer (Frans van den Muijsenberg)
Bas Kromhout, redacteur van het Historisch Nieuwsblad, heeft een lijvige en zeer boeiende biografie geschreven over Henk Feldmeijer, een van de topmannen uit de nationaal-socialistische beweging die echter vreemd genoeg bij het grote publiek bijna helemaal vergeten is. Feldmeijer was een van de eerste aanhangers van Anton Mussert, maar radicaliseerde sindsdien steeds meer en werd uiteindelijk een van de meest, zo niet de fanatiekste nazi in Nederland. Hij was ook een vat vol tegenstrijdigheden. Hij geloofde heilig in trouw en discipline, maar leidde zelf een losbandig leven. Hij hield van zijn ouders, vrouw en kinderen, maar had geen seconde berouw als Joden werden vermoord en onschuldige burgers als represaille werden omgebracht. Ook ontbrak het hem aan compassie voor gesneuvelde medestanders. In deze biografie reconstrueert Kromhout stap voor stap hoe Feldmeijer steeds meer radicaliseerde van veelbelovend student tot gewetenloze SS'ers en Nederlands meest gevreesde nazi.
 

 
Kromhout slaagt er uitstekend in een beeld te schetsen van de historische en sociale achtergrond die ervoor zorgden dat Feldmeijer en vele leeftijdsgenoten zich aangetrokken voelden tot de nationaal-socialistische beweging. De auteur laat ook zien hoe hij karakterologisch haast voorbestemd leek om in de loop der jaren steeds meer te radicaliseren om uiteindelijk, terwijl geestverwanten al volop bezig waren een veilig onderkomen te vinden, opnieuw voor Duitsland onder de wapenen te gaan. Een zekere dood tegemoet, maar met de wetenschap dat overleven als militair met grote waarschijnlijkheid een doodstraf voor een Nederlandse rechtbank zou betekenen. “Toen Feldmeijer op 22 februari 1945 richting het Maasfront reed, was hij bereid het voorbeeld van de martelaren van Stalingrad te volgen en zijn leven op te offeren. Zijn dood kwam slechts iets eerder dan voorzien”, is dan ook het terechte slotakkoord.
 

 
Verhoor dr. Josef Bühler op Go2War2.nl (Redactie Go2War2.nl)
Elke maand citeren we in de STIWOT-nieuwsbrief een stuk uit een verhoor van het Internationale Militaire Tribunaal in Neurenberg. Dit keer hebben we een passage geselecteerd uit het onlangs vertaalde verhoor van getuige dr. Josef Bühler. Hij was met de functie van staatssecretaris de belangrijkste medewerker van gouverneur Hans Frank in het Generaal-gouvernement in bezet Polen. In die hoedanigheid was hij betrokken bij de vervolging van de Joden en was hij op 20 januari 1942 aanwezig op de Wannseeconferentie in Berlijn, waar de organisatie van de uitroeiing van de Joden behandeld werd.
 
Dr. SEIDL: De Aanklager heeft als bewijsmateriaal een uittreksel ingediend uit het dagboek van Frank onder nummer USA-281 (document 2233(d)-PS). Dat gaat over een gesprek over de Jodenkwestie. In dat verband zei Frank onder meer:
“Mijn houding ten opzichte van de Joden is gebaseerd op de verwachting dat zij zullen verdwijnen; zij moeten weg. Ik ben onderhandelingen begonnen om ze naar het Oosten te deporteren. Deze kwestie zal worden besproken op een grote bijeenkomst in Berlijn in januari waar ik Staatssecretaris Dr. Bühler heen zal sturen. Deze bijeenkomst zal plaats vinden op het RSHA in het kantoor van SS Obergruppenführer Heydrich. In ieder geval zal worden begonnen met een grootschalige emigratie van Joden.”
Ik vraag u nu, heeft de Gouverneur-generaal u voor die bijeenkomst naar Berlijn gestuurd en zo ja, wat was het onderwerp van die bijeenkomst?
BÜHLER: Ja, ik ben naar die bijeenkomst gestuurd en het onderwerp van die conferentie was de Joodse kwestie. Om te beginnen mag ik zeggen dat in het Generaal-gouvernement de Joodse kwesties vanaf het begin werden beschouwd als vallend onder de bevoegdheid van de HSSPF en dienovereenkomstig werden afgehandeld. Het behandelen van Joodse kwesties door het staatsbestuur viel onder toezicht van de politie en werd gewoon getolereerd.
In de jaren 1940 en 1941 werden er ongelooflijk grote aantallen mensen, voornamelijk Joden het Generaal-gouvernement binnen gebracht ondanks de bezwaren en protesten van de Gouverneur-generaal en zijn bestuur. Deze totaal onverwachte, onvoorbereide en ongewenste aanvoer van de Joodse bevolking uit andere gebieden bracht het bestuur van het Generaal-gouvernement in een uitzonderlijk moeilijke positie. De huisvesting van deze massa’s, hun voeding en de zorg voor hun gezondheid – de bestrijding van epidemieën bijvoorbeeld – oversteeg bijna of liever geheel de capaciteit van het gebied. Bijzonder dreigend was de verspreiding van tyfus, niet alleen in de ghetto’s maar ook onder de Poolse bevolking en de Duitsers in het Generaal-gouvernement. Het leek alsof die epidemie zich zelfs naar het Reich en naar het Oostfront zou uitbreiden.
Op dat tijdstip werd de uitnodiging van Heydrich aan de Gouverneur-generaal ontvangen. De conferentie zou eerst in november 1941 plaats vinden maar werd herhaaldelijk uitgesteld en kan zelfs in februari 1942 hebben plaats gevonden.
Vanwege de bijzondere problemen voor het Generaal-gouvernement had ik Heydrich om een persoonlijk onderhoud verzocht en hij ontving mij. Bij die gelegenheid heb ik onder andere de rampzalige toestanden beschreven die waren ontstaan als gevolg van het willekeurig aanvoeren van Joden naar het Generaal-gouvernement. Hij antwoordde dat hij juist om die reden de Gouverneur-generaal voor die bijeenkomst had uitgenodigd.
De Reichsführer-SS had, zo zei hij, een order gekregen van de Führer om alle Joden in Europa bijeen te drijven en hen in noordoost Europa, in Rusland te herhuisvesten. Ik vroeg hem of dat betekende dat verdere aanvoer van Joden naar het Generaal-gouvernement zou stoppen en of de honderdduizenden Joden die naar het Generaal-gouvernement waren gebracht zonder toestemming van de Gouverneur-generaal weer zouden worden weggehaald. Heydrich beloofde me die twee dingen. Heydrich zei verder dat de Führer bevel had gegeven dat Theresienstadt, een stad in het Protectoraat, een reservaat zou worden waarin oude en zieke Joden en zwakke Joden die de druk van herhuisvesting niet aan konden, in de toekomst zouden worden gehuisvest. Deze informatie overtuigde mij er definiteif van dat de herhuisvesting van de Joden, zo niet ten gunste van de Joden, dan wel ten gunste van de reputatie en prestige van het Duitse volk op een humane manier zou worden uitgevoerd. Het wegvoeren van de Joden uit het Generaal-gouvernement werd vervolgens uitsluitend door de politie gedaan.
Ik mag eraan toevoegen dat Heydrich, in het bijzonder voor zichzelf, zijn afdeling en de onderafdelingen exclusieve en ononderbroken bevoegdheden in deze kwestie eiste.
Dr. SEIDL: Welke concentratiekampen in het Generaal-gouvernement waren u bekend gedurende uw activiteiten als staatssecretaris?
BÜHLER: De berichten in de pers gedurende de zomer van 1944 vestigden voor het eerst mijn aandacht op het kamp Maidanek. Ik wist niet dat dit kamp, niet ver van Lublin, een concentratiekamp was. Het was meen ik in 1941 opgezet als een economisch instituut van de Reichsführer-SS. Gouverneur Zorner kwam mij destijds opzoeken en hij vertelde mij dat hij had geprotesteerd tegen het inrichten van dit kamp toen hij met Globocznik had gesproken omdat het de stroomvoorziening van Lublin in gevaar zou brengen en er waren ook bezwaren van de kant van de politie betreffende het gevaar van epidemieën. Ik lichtte de Gouverneur-generaal hierover in en hij liet op zijn beurt Globocznik bij zich komen. Globocznik zei tegen de Gouverneur-generaal dat op die plek bepaalde werkplaatsen voor de behoeften van de SS aan het front door hem waren ingericht. Hij noemde werkplaatsen voor bontwerk maar ook een timmerwerkplaats die daar gevestigd was. In deze bontwerkplaatsen werden, zoals ik hoorde bontartikelen uit de verzameling bont vermaakt voor gebruik aan het front. Hoe dan ook, Globocznik stelde dat hij die werkplaatsen had opgezet in overeenstemming met Himmler’s bevel.
De Gouverneur-generaal verbood de bouw van iedere verdere installatie totdat alle kwesties waren geregeld met de politie die het toezicht had op de bouw en er bestekken waren ingediend bij de regeringsinstanties; met andere woorden, totdat aan alle regels was voldaan die gelden voor de bouw van gebouwen. Globocznik gaf die bestekken nooit. Wat betreft de gebeurtenissen binnen het kamp, er kwam nooit concrete informatie naar buiten. Het verraste de Gouverneur-generaal net zo zeer als mij toen de wereldpers het nieuws over Maidanek naar buiten bracht.
 
Lees het complete verhoor op Go2War2.nl
 
 

STIWOT Nieuwsbrief

12de jaargang, 8e editie
  augustus 2012



De schrijvers in deze Nieuwsbrief zijn onafhankelijk en niet gebonden aan enig politiek denkbeeld of groepering. Grote interesse in de Tweede Wereldoorlog en de behoefte om er iets mee te doen hebben geresulteerd in dit continue project op vrijwillige basis.

Indien u ideeën, vragen of opmerkingen heeft verzoeken wij u om contact op te nemen met STIWOT.