Overzicht: 
- Go2War2.nl opent quiz nr. 43
- Recensie: Getuiges van de tijd - verhalen uit de Holocaust
- Nieuwe miniquiz: WO2 in Nederland
- The Final Push 2015: Westerbork
- Nieuwe artikelen op Go2War2.nl
- Nieuwe miniquiz: Win een DVD van Oscarwinnende film Ida
- Auteurs gezocht voor Go2War2.nl
- Herdenking Operatie Amherst 2015
- Verhoor Karl Dönitz op Go2War2.nl


 
Go2War2.nl opent quiz nr. 43 (Redactie Go2War2)
Na vier maanden hebben wij quiz nummer 42 gesloten. De antwoorden staan inmiddels online. De winnaar zal in de komende STIWOT-nieuwsbrief bekend worden gemaakt. 

Wij hebben op hetzelfde moment een nieuwe quiz geopend. Test opnieuw uw kennis van de Tweede Wereldoorlog in quiz nummer 43! Er staan weer 25 lastige vragen (en een mooie prijs voor de winnaar) op u te wachten. U kunt deelnemen aan deze quiz tot en met tot en met 1 augustus 2015. Veel succes!

De winnaar is degene met de meeste antwoorden goed. Indien er meerdere personen zijn, dan zal er een winnaar worden geloot. Door S.I. Publicaties is voor de winnaar een prijzenpakket beschikbaar gesteld, bestaande uit het volgende:

• Een jaarabonnement op het kwartaalblad ‘40- ‘45 Toen en Nu
• Het Album van de Eerste Wereldoorlog door G. de Vries
 

 
Recensie: Getuiges van de tijd - verhalen uit de Holocaust (John Smeets)
Wetenschappers hebben berekend dat er in het Derde Rijk ongeveer 6 miljoen Joden zijn vermoord tijdens de Holocaust. Zes miljoen drama’s, 6 miljoen verhalen.
 
In het boek "Getuiges van de tijd" komen 10 vrouwen aan het woord die de Holocaust overleefd hebben. Zij proberen woorden te geven aan het onuitsprekelijke. Woorden die een verhaal vormen over hetgeen zij beleefd hebben. Voor sommige aspecten schieten zélfs woorden tekort, ook voor de geïnterviewden.
 
 
Het boek vindt zijn aanleiding in een ander boek dat óók door Lothe is geschreven ("Getuigen van de tijd") over mannelijke overlevenden van Auschwitz en Sachsenhausen. Jacob Lothe (1950) is een Noor, schrijver en hoogleraar Engelse literatuur aan de Universiteit van Oslo.
 
De Holocaust. Wat begon met uitsluiting, pesterijen, onderdrukking en mishandeling, groeide uit tot systematische door de nazi-staat georganiseerde, industriële massamoord. De geïnterviewde vrouwen beschrijven ook in hun verhalen de geleidelijke wijze waarop zij en hun families steeds verder in het nauw werden gedrongen.
 
De eerste moorden werden, op redelijk ‘spontane’ wijze, gepleegd door lokale antisemieten en nazi-bezetters. Door inzet van Einsatzgruppen probeerden de nazi’s hier meer structuur in te brengen. Uiteindelijk besloot men vernietigingskampen in te richten waarin Joden op industriële wijze werden aangevoerd en (grotendeels) vergast. De Holocaust wordt in het Hebreeuws ook wel Shoah genoemd. Het woord Holocaust betekent eigenlijk ‘brandoffer’ en is afgeleid van het oud-Griekse woord ‘holocauston’ wat letterlijk 'geheel verbrand' betekent. Dit was een aanduiding voor een brandoffer aan een god. De term Holocaust als synoniem voor de Shoah is in zwang gekomen vanuit de Verenigde Staten, waar eind jaren 70 waarin de gelijknamige tv-serie grote aandacht trok.
 
Omdat de term Holocaust oorspronkelijk de benaming was voor een vrijwillig brandoffer aan God, en er bij de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog natuurlijk geen vrijwillige offers aan een godheid werden gebracht, gebruiken sommigen (vooral de Joden zélf) liever de term Shoah (= vernietiging).
 
Lothe beschrijft, voordat hij de geïnterviewden aan het woord laat, hoe hij geïnterviewd heeft, welke vragen hij heeft gesteld en hoe zijn rol was in het gehele proces van gesprekken en de uitwerking daarvan, met inachtneming van de grenzen voor wat mogelijk en ethisch verantwoord is, wanneer men een ooggetuige wil laten spreken. Ook beschrijft hij de context van Noorwegen (zijn thuisland) en Europa waarin de Holocaust heeft plaatsgevonden. Tevens gaat hij in op de psychologische context van herinneringen en getuigenverslagen. Hij doet dat overal in duidelijke bewoordingen en in een prettige en zéér begrijpelijke schrijfstijl.
 

 
Nieuwe miniquiz: WO2 in Nederland (Redactie Go2War2)
Naar analogie van Het Grote 40-45 Boek presenteert uitgeverij WBOOKS in 2014 en 2015 de 40-45 reeks over lokale en regionale geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. Bekende auteurs verlenen hun medewerking aan de boeken, die telkens zo’n honderd vaak niet eerder gepubliceerde foto’s bevatten. De reeks, die uiteindelijk zo’n 14 boeken zal omvatten, staat onder redactie van René Kok en Erik Somers. Een overzicht van reeds verschenen titels is te vinden op: www.reeks4045.nl.
 
 
STIWOT mag van uitgeverij WBOOKS vijf exemplaren van boeken uit deze reeks verloten. In maart en april presenteren we daarom twee miniquizzen, elk bestaande uit 10 vragen over Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De onderstaande reeks vragen betreft de steden: Delft, Groningen, Utrecht, Leiden, Den Haag, Twente en Leeuwarden. Onder de goede inzendingen van deze eerste miniquiz verloten we drie boeken naar keuze. De winnaars ontvangen van ons via e-mail bericht na het verstrijken van de deelnametermijn (1 mei 2015).
 
Klik hier om deel te nemen!

 
The Final Push 2015: Westerbork (Redactie WO2Actueel)
Zaterdag 11 april 2015 was er ‘Final Push’ bevrijdingsfeest in Westerbork. Er was een herdenking met Franse en Canadese veteranen en nabestaanden, een fly past met historische vliegtuigen, een air display, een demonstratie van de Koninklijke Historische Veldartillerie, een defilé van voertuigen door het dorp begeleid door vijf orkesten, een War en Peace show, een modeshow met kleding uit de bevrijdingsperiode en een bevrijdingsfeestavond met diverse artiesten.
 
Voor vandaag was er een oproep om te komen in de kleding van toen. Westerbork is teruggezet naar de bevrijdingsdag van 1945, om enigszins het gevoel te benaderen, wat mensen tijdens de bevrijding voelden.
 
Indrukwekkend was de aanval op café hotel Slomp, destijds de commandopost van Böttger, die bij het oude gemeentehuis werd nagebootst. Een hevig gevecht op 8 april 1945, waarbij destijds de korporaals Robert Bonjean, Jean Cognet en René Marché om het leven kwamen.
 

 
Nieuwe artikelen op Go2War2.nl (Redactie Go2War2)
Evacuatie van het Britse expeditieleger uit Griekenland
Van 24 april tot 1 mei 1941 werden ruim 50.000 manschappen van het Britse expeditieleger geëvacueerd uit Griekenland. Hierbij waren, behalve een groot aantal oorlogsschepen, negen troepentransportschepen betrokken waarvan drie van Nederlandse afkomst. De drie Nederlandse schepen werden alle tot zinken gebracht waarbij de ondergang van het stoomschip Slamat leidde tot de grootste scheepsramp in de Nederlandse geschiedenis.
 
 
 
TK-3 & TKS Tankette
De TK-3 (of kortweg TK) en TKS waren zogenaamde tankettes, tanks met de omvang van een auto die te klein waren om gerekend te worden tot de lichte tanks. Ze werden tussen 1931 en 1939 in het Poolse Leger gebruikt. De Poolse tankette was gebaseerd op het chassis van de Britse Carden Loyd tankette. Zowel de TK-3 als de TKS werden veelvuldig ingezet tijdens de Duitse invasie in Polen, in september 1939, maar bleken geen partij te zijn voor de zwaardere Duitse tanks. Meer dan 100 exemplaren werden gedurende de Tweede Wereldoorlog doorgebruikt voor verschillende doeleinden.
 
 
 
Luchtaanval op Wangerooge
Zeventig jaar geleden, op 25 april 1945, werd het Oost-Friese eiland Wangerooge door 480 bommenwerpers van de Royal Air Force (RAF) gebombardeerd. Dit was de laatste grote geallieerde luchtaanval op Duits grondgebied tijdens de Tweede Wereldoorlog. Er vielen tijdens deze zonnige lentedag niet alleen vele militaire- en burgerslachtoffers, maar er kwam ook een groot aantal van de aanwezige dwangarbeiders om het leven.
 
 
 
Slag om Berlijn
Al in de zomer van 1943 kwam voor de soldaten van het Rode Leger een ding vast te staan: zij zouden koste wat kost de oorlog eindigen in Berlijn. De verovering van de Duitse hoofdstad werd beschouwd als een welverdiende prijs, als de passende slotfase van een ongekend wrede en bloedige oorlog.
 
 
 
Operatie Weser, Weserübung
Na de invasie van Polen, Fall Weiss, waren alle ogen gericht op het Westen. Zowel de Geallieerden als Hitler, waren ervan overtuigd dat een treffen tussen Brits-Franse en Duitse troepen onafwendbaar was geworden. Al vanaf 27 september 1939 had Hitler zijn generaals de opdracht gegeven een operatieplan voor een aanval in het Westen op te stellen. Nadat de aanvalsdatum verscheidene keren was aangepast, werd deze begin 1940 wederom uitgesteld. Ditmaal echter vanwege de dreigende ontwikkelingen in het noorden. Allereerst diende men nu Noorwegen en Denemarken te bezetten.
 

 
Miniquiz: win een DVD van Oscarwinnende film Ida (Redactie Go2War2)
Polen, 1962. Net voor ze haar geloften aflegt, verlaat een jong weesmeisje het klooster waar ze is opgevoed. Ze wil uitvinden wat er met haar familie gebeurd is tijdens de bezetting van de nazi's. Ze wordt geholpen door haar tante, een communistische rechter en haar enigste familielid die nog in leven is.
 
 
Dit is het scenario van “Ida”, de Poolse speelfilm uit 2013 die in 2015 werd bekroond met een Oscar voor “Beste Buitenlandse Film”. 

Van Cinéart mogen we drie DVD’s van deze film van Pawel Pawlikowski verloten onder de goede inzendingen van de miniquiz die te vinden is op Go2War2.nl. De winnaars ontvangen van ons na het verstrijken van de deelnametermijn (5 mei) een bericht.

 
Auteurs gezocht voor Go2War2.nl (Redactie Go2War2)
Erik Hazelhoff Roelfzema, Michael Wittmann, Koningin Wilhelmina, Douglas MacArthur, vernietigingskamp Chelmno, de Hongerwinter, kamp Amersfoort, het bombardement op Dresden, de slagen om El Alamein, de slag om Guadalcanal, de Luger P08 en de conferentie van Jalta. Het zijn zomaar wat onderwerpen die op Go2War2.nl nog onbeschreven zijn.
 
Ben je net als wij gefascineerd door de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog en wil je je kennis graag delen met een groot publiek? Dan kunnen we je heel goed gebruiken als auteur voor Go2War2.nl, de grootste Nederlandstalige website over de Tweede Wereldoorlog.
 
Auteurs van historische artikelen schrijven over meestal zelfgekozen onderwerpen over de zeer diverse geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Objectiviteit, een goede bronvermelding en een goed leesbaar en correct taalgebruik zijn enkele belangrijke eisen die wij stellen aan de artikelen. Een beginnende auteur wordt, indien nodig, begeleid door een ervaren auteur.
 
Om te kunnen beoordelen of iemand geschikt is als auteur verlangen we bij aanmelding een proefartikel. Het onderwerp wordt in overleg bepaald. Wil je meer informatie of meteen aan de slag? Stuur dan een mailtje naar: redactie@go2war2.nl.

 
Herdenking Operatie Amherst 2015 (Redactie WO2Actueel)
Vrijdagmiddag 10 april 2015 vond bij het Amherst monument aan de Vaart Zuidzijde te Assen een herdenking plaats. De 33 Franse SAS-parachutisten, die tijdens Operatie Amherst hun leven gaven voor onze bevrijding werden herdacht, maar ook werd een diepe dank betuigd aan de ruim 700 Franse Amherst parachutisten, die geroemd werden om hun moed en doorzettingsvermogen gedurende de moeilijke omstandigheden van de operatie.
 
Indrukwekkend was het dodenappel, waarbij Operatie Amherst veteranen de namen oplazen van hun 33 gesneuvelde kameraden, waarna elke naam gevolgd werd door een luid; Mort pour la liberté!
 
 

 
Verhoor Karl Dönitz op Go2War2.nl (Redactie Go2War2)
Elke maand citeren we in de STIWOT-nieuwsbrief een stuk uit een verhoor van het Internationale Militaire Tribunaal in Neurenberg. Dit keer hebben we een passage geselecteerd uit het verhoor van admiraal Karl Dönitz, vanaf 1939 bevelhebber van de Duitse onderzeebotenvloot en daarna vanaf 1943 tot het einde van de oorlog opperbevelhebber van de Kriegsmarine. Hieronder wordt hij ondervraagd over de Duitse capitulatie en de daaraan vooraf gaande eindstrijd.
 
Dr. KRANZBÜHLER: De Aanklager heeft een document ingediend waarin u de oorlogsleiders in het voorjaar van 1945 aanspoorde, standvastig tot het einde door te gaan. Het is Bewijsstuk GB-212. U wordt er in dit verband van beschuldigd, een fanatiek Nazi te zijn die bereid was een uitzichtloze oorlog voort te zetten ten koste van de vrouwen en kinderen van uw volk. Wilt u alstublieft uw standpunt met betrekking tot deze bijzonder ernstige beschuldiging nader verklaren?
DÖNITZ: In dit verband kan ik het volgende zeggen: in het voorjaar van 1945 was ik geen staatshoofd, ik was soldaat. Het al of niet voortzetten van de strijd was een politieke beslissing. Het staatshoofd wilde de strijd voortzetten. Ik had als soldaat te gehoorzamen. Het is onmogelijk dat in een staat de ene soldaat verklaart: “ik zal de strijd voortzetten” terwijl een ander verklaart: “ik zal de strijd niet voortzetten.” Ik had geen ander advies kunnen geven dan de manier waarop ik de dingen zag en wel om de volgende redenen:
Ten eerste: De ineenstorting op een bepaald moment van ons front in het Oosten betekende de uitroeiing van de mensen die achter dat front leefden, We wisten dat vanuit praktische ervaringen en vanwege alle rapporten die we daarover hadden. Het was de mening van het hele volk dat de soldaat in het Oosten in deze harde maanden van de oorlog, deze laatste harde maanden van de oorlog, zijn militaire plicht moest doen. Dat was in het bijzonder belangrijk omdat anders Duitse vrouwen en kinderen zouden zijn omgekomen.
De Marine was in grote getale aanwezig in het Oosten. Er lag ongeveer 100.000 man aan land en alle oppervlakteschepen waren samengetrokken in de Baltische Zee voor het transport van troepen, wapens, gewonden en bovenal vluchtelingen. Daarom hing het naakte bestaan van het Duitse volk in deze laatste moeilijke periode boven alles af van de soldaten die koppig volhielden tot het laatst
Ten tweede: Als we in de eerste maanden van het voorjaar of in de winter van 1944 hadden gecapituleerd dan zou, met alles wat we wisten over de bedoelingen van de vijand en in overeenstemming met de Overeenkomst van Yalta het land volledig verwoest en opgedeeld worden en het Duitse grondgebied bezet op dezelfde manier waarop het vandaag bezet is.
Ten derde: capitulatie betekent dat het leger, de soldaten blijven waar ze zijn en krijgsgevangenen worden. Dat betekent dat wanneer we in januari of februari 1945 hadden gecapituleerd bijvoorbeeld 2 miljoen soldaten in het Oosten in handen van de Russen zouden zijn gevallen. Dat voor deze miljoenen onmogelijk kon worden gezorgd gedurende die koude winter is duidelijk en we zouden op zeer grote schaal mannen hebben verloren, want zelfs ten tijde van de capitulatie in mei 1945, in het late voorjaar, was het in het Westen niet mogelijk de grote massa’s gevangenen te verzorgen volgens de Geneefse Conventie. Daarna, zoals ik al gezegd heb, omdat de Overeenkomst van Yalta van kracht geworden zou zijn, zouden we in het Oosten een veel groter aantal mensen dat daar nog niet weggevlucht was, hebben verloren.
Toen ik op 1 mei staatshoofd werd, was de toestand anders. Tegen die tijd waren de fronten, het Oostfront en het Westfront zo dicht naar elkaar toegekomen dat in enkele dagen troepen, soldaten, legerkorpsen en de grote massa vluchtelingen vanuit het Oosten naar het Westen konden worden getransporteerd. Toen ik op 1 mei staatshoofd werd spande ik mij in zo snel mogelijk vrede te sluiten en te capituleren, om zodoende Duits bloed te sparen en Duitsers van het Oosten naar het Westen te halen; en ik handelde op 2 mei al dienovereenkomstig door Generaal Montgomery te benaderen om te capituleren in het gebied dat tegenover zijn leger lag en in Holland en Denemarken dat we nog vast in handen hadden. Direct daarop opende ik onderhandelingen met Generaal Eisenhower.
Dezelfde grondbeginselen – het Duitse volk te hoeden en te bewaren – motiveerde mij in de winter de bittere noodzaak onder ogen te zien en door te vechten. Het was zeer pijnlijk dat onze steden nog steeds tot puin werden gebombardeerd en dat er door deze bombardementen en de voortdurende gevechten nog meer levens verloren gingen. Dat aantal ligt tussen de 300.000 en 400.000, waarvan het merendeel omkwam tijdens het bombardement op Dresden dat vanuit militair standpunt onbegrijpelijk is en ook niet voorzien kon worden. Niettemin ligt dit aantal betrekkelijk laag in vergelijking met de miljoenen Duitsers, soldaten en burgers, die we in het Oosten zouden hebben verloren als we in de winter hadden gecapituleerd.
Daarom was het naar mijn mening noodzakelijk te handelen zoals ik handelde: ten eerste, toen ik nog steeds soldaat was, mijn troepen op te roepen het gevecht voort te zetten en later, toen ik in mei staatshoofd werd, onmiddellijk te capituleren. Daardoor gingen geen Duitse levens verloren, die bleven eerder gespaard.
 
Lees hier het complete verhoor
 
 
 

STIWOT Nieuwsbrief

15de jaargang, 4e editie
  april 2015



De schrijvers in deze Nieuwsbrief zijn onafhankelijk en niet gebonden aan enig politiek denkbeeld of groepering. Grote interesse in de Tweede Wereldoorlog en de behoefte om er iets mee te doen hebben geresulteerd in dit continue project op vrijwillige basis.

Indien u ideeën, vragen of opmerkingen heeft verzoeken wij u om contact op te nemen met STIWOT.