Overzicht:

- STIWOT Reizen maakt zich klaar voor een nieuw seizoen
- Prijsvraag - Soldaat van Oranje
- Opmerkelijk - Luitenant Waverly Wright "The Deacon" Wray
- Kinderweekend in Museumpark Bevrijdende Vleugels Best
- Uitgelezen



STIWOT Reizen maakt zich klaar voor een nieuw seizoen (Redactie STIWOT Reizen)
De Battlefield Tours van STIWOT Reizen worden al jaren in goede banen geleid door drie organisatoren. Een stabiele basis zou je zo zeggen... Maar wanneer ze dan echt alle drie tegelijk menen te moeten afstuderen, voor zichzelf beginnen, samenwonen, trouwen en verhuizen komt de organisatie van Batllefield Tours helaas toch in het gedrang.

Het is dan ook bijna een seizoen lang stilgeweest rond STIWOT Reizen maar nu het voorjaar in aantocht is begint het ook bij ons weer te kriebelen. Het gaat ons helaas nog niet lukken om voor het aanbreken van de zomer nog een Battlefield Tour te organiseren. In het najaar gaan we echter weer van start met een gloednieuwe Battlefield Tour. Schrijft u zaterdag 11 september 2010 maar vast in uw agenda.

Meer nieuws volgt de komende maanden via deze nieuwsbrief. We zijn er nog!


Prijsvraag - Soldaat van Oranje
(Redactie Nieuwsbrief)
Ook Stichting Peter Tazelaar herdenkt de geboortedag van Soldaat van Oranje Erik Hazelhoff Roelfzema (Soerabaya, 3 april 1917).

Erik Hazelhoff Roelfzema zette op 23 november 1941 de geheim agent Peter Tazelaar, gekleed in smoking, in Scheveningen aan land. Op meeslepende wijze beschrijft historicus Victor Laurentius in zijn boek “De Grote Tazelaar - Ridder & Rebel” het nu toe onbekende spionageverhaal van Peter Tazelaar.

Ter gelegenheid van de geboortedag van Erik Hazelhoff Roelfzema verloot Stichting Peter Tazelaar i.s.m. STIWOT een overnachting in het Scheveningse Kurhaus op 3 april a.s., met welkomstdrankje en ontbijt. Tevens verschaft auteur Victor Laurentius een rondleiding langs Haagse adressen die een rol speelden tijdens de geheime missie van Tazelaar.

De spelregels: stuur voor zondag 28 maart a.s. een e-mail naar quiz
@go2war2.nl waarin u verwoordt wat het begrip Soldaat van Oranje voor u betekent.




Opmerkelijk - Luitenant Waverly Wright "The Deacon" Wray  - Vervolg (Egbert van de Schootbrugge)
Na de landing op D-Day, komt Wray in actie nabij Sainte-Mère-Église. Kort na zonsopgang op 7 juni was de dreiging voor de Amerikaanse paratroepers bij dit Franse stadje groot. Ruim 6000 Duitsers waren onderweg naar het stadje, waaronder infanterie, (gemechaniseerde) artillerie en tanks.Een Duitse doorbraak richting de stranden dreigde, en het was de speerpunt van deze actie waar Luitenant Waverly W. Wray zich bevond. Hij voelde de dreiging en rook het gevaar, direct rapporteerde hij zijn waarnemingen zo zorgvuldig mogelijk aan Luitenant-Kolonel Ben Vandervoort. Vandervoort luisterde aandachtig en beval Wray daarna terug te gaan naar zijn compagnie en de Duitsers in de flank aan te vallen, voordat de Duitsers hun aanval zouden starten. Hij antwoordde met “Yes sir”, salueerde en verdween. Terug bij de compagnie speelde hij de bevelen van Vandervoort door. Terwijl de compagnie zich opmaakte voor de aanval, pakte Wray zijn M-1, greep een half dozijn granaten, plaatste zijn Colt. 45 bij zijn heup en een .38 revolver in zijn jump boots. Hij ging alleen op verkenning om een plan van aanval te maken.
 
Geplaagd door het moeilijke terrein, dat de inlichtingendiensten wonderwel gemist hadden in hun rapporten, begon Wray aan zijn missie. Onderweg ontdekte hij Duitse troepen langs de weg. Inmiddels had hij een punt bereikt nabij de N-13, de hoofdweg die vanaf Cherbourg naar Sainte-Mère-Église leidt. Deze weg was de spil bij de Duitse aanval, dit was het belangrijkste punt voor hen. Wray hoorde vage stemmen aan de andere kant van een haag. Het leek erop dat deze personen de situatie aan het bespreken waren. Wray aarzelde geen moment, hij sprong op, wrong zich door de haag, hield zijn M-1 in de aanslag blafte op harde toon: “Hände hoch”. De 8 Duitse officieren die hij aantrof waren totaal overdonderd. Zeven van hen gaven onmiddellijk gehoor aan zijn eis, maar één van hen probeerde zijn pistool uit zijn holster te trekken. Wray aarzelde geen moment en schoot hem onmiddellijk tussen de ogen. Twee Duitsers 100 meter verderop zagen en hoorden wat er gaande was, en vuurden met hun Schmeisser machinepistolen in de richting van Wray. Kogels gingen door zijn jack en een kogel sneed zijn halve rechteroor eraf. Wray liet zich op zich op één knie vallen en schoot met zijn M-1 de overige zeven officieren een voor een neer, terwijl ze probeerden weg te komen. Nadat hij zijn M-1 opnieuw laadde, doodde hij de twee Duitse soldaten die hem hadden beschoten met hun Schmeissers allebei met één schot.
 
Eenmaal terug bij de compagnie rapporteerde hij wat er gebeurd was. Toen hij de commandopost binnenkwam, liep het bloed over zijn jack naar beneden, mistte hij een stuk uit zijn oor en waren de kogelgaten in zijn uniform goed zichtbaar. Hij vroeg enkel om meer granaten, deze had hij nodig om de aanval tegen de Duitsers te leiden. Hij gaf aan de bemanning van een 60mm mortier de opdracht om de flank van de Duitsers te bestoken. Kort daarop liet hij Company D een tegenaanval uitvoeren. De Duitsers braken hun aanval af, vielen uiteen en sloegen op de vlucht. Midden op de ochtend was de Duitse dreiging zo goed als verdwenen, Sainte-Mère-Église was veilig en de Duitse kansen op een doorbraak waren zeer minimaal. De Duitse aanval was minder heftig en doortastend dan verwacht. De volgende ochtend zou blijken waarom.
 
Samen met Sergeant John Rabig ging Vandervoort de volgende ochtend op weg om de Duitse officieren die Wray neergeschoten had te onderzoeken. Het bleek dat het de bevelvoerende officier en de staf van het 158e Grenadier Infanterie Regiment waren. De kaarten die erbij lagen, gaven aan dat de hoofdaanval op dat punt zou plaatsvinden. Vandervoort signaleerde dat alle gedode Duitsers, inclusief de twee die bewapend waren met een Schmeisser en zich op ruim 100 meter afstand bevonden, gedood waren met één enkel schot. Wray stond erop dat de lichamen begraven zouden worden. Hij zei dat hij ze gedood had en dat ze een redelijke begrafenis verdienden en dat dit zijn verantwoordelijkheid was. Wray begroef ze zelf. Net als Vandervoort was Sergeant Rabig onder de indruk van wat hij gezien had, trots vroeg hij aan Vandervoort: “Kolonel, bent u niet blij dat Wray aan onze kant staat? “ Een dag later was hij daar niet zo zeker meer van. Samen met Wray lag hij verscholen in een haag. Amerikaanse artillerie floot over hen heen en viel neer in het volgende veld. Ze hoorden de Duitsers gillen terwijl ze geraakt werden. Wray draaide zich om naar Rabig en zei: “John, ik hoop dat die artillerie gauw ophoudt, dan kunnen wij ze te grazen nemen.” Rabig was het opgelucht dat het zover niet kwam.
 
Dat de Duitse tegenaanval zo snel afgebroken werd en dat ze snel verward waren, werd mede veroorzaakt doordat Wray hun staf uitschakelde. Vandervoort herinnerde zich dat hij later de gehavende Wray sprak en opmerkte; “ze hadden je bijna te pakken, of niet Wray?” Waarop hij met een grimas antwoordde “niet zo goed als ik hun te pakken had, Sir.”

Kinderweekend in Museumpark Bevrijdende Vleugels (Redactie Nieuwsbrief)
Op 10 en 11 april 2010 doet Museumpark Bevrijdende Vleugels te Best mee met het Nationaal Museumweekend. Dit jaar krijgen kinderen voorrang. Er wordt voor hen veel georganiseerd. Ze kunnen het museum beleven op een leuke interactieve manier door zelf ieder onderdeel te zien, te horen, te voelen en mee te nemen naar huis als een spannende ervaring.
Zaterdag is er de onthulling van de totaal gerestaureerde Dakota cockpit die vorig jaar vanuit Florida naar het museum is gehaald. Hierin kunnen kinderen ervaren hoe het was om in een echte Dakota cockpit te zitten. Ook kan er een vliegsimulatie gespeeld worden. Op een groot scherm en op de pc kunnen deelnemers zelf vliegen boven Eindhoven, Nederland en verder. Er is ook uitleg over hoe groepen soldaten contact met elkaar hadden tijdens de oorlog. En er kan gesproken worden door een telefoon uit de oorlog.

Kinderen en volwassenen kunnen dit weekend voor 1 euro in een militair voertuig een rit maken naar de droppingzone achter het museum. Op het museumterrein staat een selectie historische militaire voertuigen uit de periode 1940-1975 opgesteld. Ook kan er gespeeld worden met radiografisch bestuurbare schaalmodellen van militaire voertuigen. De bezoekers kunnen de voertuigen bezichtigen en de eigenaar is aanwezig om vragen te beantwoorden.

Beide dagen is het museum open van 10:00 -17:00 uur. Tijdens dit weekend is er 25% korting op de entree prijzen (niet in combinatie met andere acties of kortingen). Kijk op de website www.wingsofliberation.nl voor de actuele informatie.



Uitgelezen (Egbert van de Schootbrugge)
De geschiedenis van Nederlands-Indië tijdens de Tweede Wereldoorlog is in verhouding onderbelicht gebleven in Nederland. Toch zijn er over dit onderwerp een mooi aantal informatieve boeken verschenen. Een daarvan is “Nederlandsch-Indië onder Japanse bezetting, 1942-1942”. In dit boek, dat inmiddels 50 jaar geleden gepubliceerd is, staat enorm veel informatie opgetekend over deze bewogen periode. Het interessante is dat dit vooral gebeurt aan de hand van officiële documenten, welke zich bevonden in de “Indische Collectie”. Hierover stellen de auteurs zelf: “Deze uitgave is geen gewone bronnenpublikatie. Het werk bestaat […] uit twee verschillende delen: een chronologie, waarin de voornaamste gebeurtenissen in het kort zijn vermeld, en een bloemlezing uit het materiaal van de Indische Collectie, waardoor bepaalde onderwerpen uitvoeriger worden belicht.”

 
Het boekwerk is gepubliceerd door de “Stichting Indië in de Tweede Wereldoorlog”. Tijdens de publicatie was Prof. Dr. I.J. Brugmans voorzitter van deze stichting; eveneens is onder zijn leiding dit boek samengesteld. Daarnaast is dit boek uitgegeven met steun van de Nederlandse Organisatie voor Zuiver Wetenschappelijk Onderzoek.
 
De auteurs willen absoluut geen platgetreden paden betreden. Zo schrijven ze in de inleiding “onderwerpen waarover elders reeds meermalen iets werd gepubliceerd, zijn in dit werk bij voorkeur niet uitvoerig behandeld.” Een mooi voorbeeld hiervan is de Burma-Siam Spoorweg. Over dit onderwerp wordt volstaan met enkele algemene gegevens, omdat hier al voldoende informatie over bekend is, aldus de auteurs. Daardoor begint dit boek met een “beknopte chronologie” van bijna 90 pagina’s. Hierin worden de meest opmerkelijke gebeurtenissen uit de periode maart ’42 tot augustus ’45 weergegeven. Dit gebeurt aan de hand van de datum waarop bepaalde zaken plaatsvonden. In de tekst die volgt wordt dit verder uitgewerkt.
 
Na deze goed uitgewerkte “timeline”, komt het leeuwendeel van dit boek. Na het bespreken van enkele documenten ter inleiding, worden onder andere de volgende hoofdonderwerpen behandeld: “Het Japanse bestuur over de bezette gebieden”, “Cultuuroverdracht”, “Propaganda”, “Het onderwijs” en “Het kwijnend Westers leven buiten de kampen”.
 
In bijvoorbeeld de subcategorie “Oorlogsmisdrijven”, wordt de massa-executie bij Lembang behandeld. Deze oorlogsmisdaad werd door de Japanners op 6 maart 1942 uitgevoerd, toen de oorlog op het eiland Java zich nog in een pril stadium bevond. Eveneens worden rapporten van ex-gedetineerden geciteerd en wordt de vraag, of Japanse hoofdofficieren van deze misdrijven op de hoogte waren, uitgewerkt.
 
Dit forse boekwerk van ruim 650 pagina’s dik is uniek. De onderwerpen die behandeld worden zijn in meerdere gevallen (nog) niet terug te vinden op het Internet. Hierdoor is de informatieve waarde van dit boek enorm. Dit naslagwerk is goed leesbaar, maar vergt wel enige inspanning om te lezen. Het niveau van dit boek ligt aan de hoge kant, maar dat maakt het niet minder interessant.
 
Een echte “must have”!



STIWOT Nieuwsbrief

10de jaargang, 3e editie
  maart 2010








De schrijvers in deze Nieuwsbrief zijn onafhankelijk en niet gebonden aan enig politiek denkbeeld of groepering. Grote interesse in de Tweede Wereldoorlog en de behoefte om er iets mee te doen hebben geresulteerd in dit continue project op vrijwillige basis.

Indien u ideeën, vragen of opmerkingen heeft verzoeken wij u om contact op te nemen met STIWOT.